انواع صنایع دستی ایران

صنایع دستی در میدان نقش جهان

یکی از مهم‌ترین بخش‌های فرهنگ هر کشور و ملت به صنایع دستی‌اش باز می‌گردد. صنایع دستی تبلور ذوق و هنر مردمان یک کشور است که در انواع وسایل مختلف و اشیاء نمود پیدا می‌کند. گروه تولیدات هنری سلام یکی از آفرینندگان محبوب صنایع دستی در ایران است و اکنون و در این مطلب بر آن شده است تا انواع صنایع دستی ایران را به طور کامل به شما معرفی کند.

اگر شما نیز دوست دارید راجع به صنایع دستی ایران، انواع و پیشینه و کاربرد هر کدام بهتر بدانید توصیه می‌کنیم با ما تا انتهای این مطلب همراه باشید. علاوه بر این اطلاعات می‌کوشیم به شما بگوییم بهترین راه خرید صنایع دستی چیست و چه طور نسبت به آن اقدام کنیم تا محصولی با کیفیت بالا و قیمت مناسب را در خانه‌ یا محل کار خود داشته باشیم.

صنایع دستی چیست؟

همه‌ی ما و احتمالاً بیش از یک بار با انواع صنایع دستی ایرانی برخورد داشته‌ایم. یا سر سفره‌ي قلمکار نشسته‌ایم یا انواع تابلو‌های صنایع دستی را در محیط دیده‌ایم و یا از آنها به عنوان هدیه استفاده کرده‌ایم. اما به راستی صنایع دستی در یک تعریف کلی به چه مواردی گفته می‌شود و فرق آن با دیگر موارد هنری دست ساز در چیست؟

در تعریف ساده اما دقیقی از صنایع دستی می‌توانیم این گونه پیش برویم: « صنایع دستی مجموعه‌‌ی تولیدات بومی یک منطقه هستند که توسط دست تولید می‌شوند و در ذاتشان بیانگر ویژگی‌های فرهنگی و قومی و جغرافیایی آن مردم هستند.»

صنایع دستی ترکیبی از هنر و صنعت مردمان قومیت های مختلف است. این صنایع تا حد زیادی بیانگر فرهنگ، استعداد، هنر و مهارت مردم می باشد. هم چنین تولید شده از احساس و اندیشه آنها است. بنابراین می توان این آثار هنری را تلفیقی از هنر، ذوق، استعداد، تمدن و بسیاری از موارد دیگر دانست. که هر کدام از این آثار تولید شده، ویژگی های منحصر به فرد خود را دارد. از ویژگی های این آثار هنری می توان به وابسته نبودن آن، در تولید یک مکان خاص پرداخت. در واقع قابلیت ایجاد و توسعه در تمام شهر و روستای کشور را دارا می باشند. این صنایع به مواد اولیه و ابزارهای مشخصی برای تولید نیازمند هستند.از دیگر مزیت های صنایع دستی می توان به نداشتن احتیاج سرمایه گذاری های سنگین اشاره کرد. علت حمایت برخی از دوست داران طبیعت آن است که اثر مخربی ندارد و به محیط زیست صدمه ای نخواهد زد. علاوه بر این می تواند باعث ایجاد درآمد و اشتغال زایی شود. صنایع داخلی اگر مورد حمایت قرار بگیرند و سرمایه گذاری های صحیحی بر روی آنها انجام بگیرد شاهد پیشرفت های بسیاری می شود.

بدیهی است که درحال حاضر افراد زیادی هستند که از نقاط مختلف ایران دراین زمینه فعالیت می کنند. این فعالیت  برای برخی از افراد به صورت اجدادی بوده است. در واقع از اجداد خود این شغل را بدست آورده اند. اما برخی دیگر هم با داشتن علاقه و استعداد به تولید و توسعه صنایع دستی مشغول شده اند. که توانسته درآمد مورد نیاز را برای آنها تامین کند.

فروشگاه صنایع دستی در اصفهان

اشتراکات صنایع دستی

طبق این تعریف می‌توانیم ویژگی‌های زیر را برای یک صنعت دستی اصیل بر شماریم:

  • از منابع اولیه‌ی بومی و ابزار ساده در ساخت آنها استفاده می‌شود.
  • هنرمندان سازنده‌ي صنایع دستی بومی همان منطقه هستند و معمولاً این حرفه‌ را به صورت موروثی فرا می‌گیرند.
  • صنایع دستی از فرهنگ، اعتقادات و باور‌های مردم یک منطقه نشات گرفته و در عین‌ حال آنها را بازتاب می‌دهد.
  • این محصولات به توسعه‌ی گردشگری و معرفی آن فرهنگ به اقصی نقاط جهان کمک می‌کنند.
  • این محصولات می‌توانند جنبه‌ي کاربردی، تزئینی یا کاربردی-تزئینی داشته باشند و در بازار خرید و فروش شوند.

جایگاه صنایع دستی ایران

همان طور که شاهد هستید ایرانی ها دارای ذوق هنری و خلاقیت های منحصر به فرد بوده اند. نمونه ی آن را می توان در آثار هنری مختلف و قومیت های متنوع مشاهده کرد. هر کدام از نقوش هندسی که در صنایع دستی ایران دیده می شود نشان دهنده راز و رمزی می باشد که در گذشته به تصویر کشیده شده است. به حدی نماد های اساطیری به کار رفته در صنایع دستی برای مخاطبان جذاب می باشد که باعث شده کشورهای پیشرفته به دلیل عدم مشابهت تقاضای زیادی داشته باشند.

در دوره هخامنشی 550 تا 330 ق.م ساخت جام ها و ریتون ها از طلا یا نقره بوده است که در لیست شاهکارهای فلزکاری ایران ثبت جهانی شده است. هم چنین نخستین قالی بافته شده در جهان توسط ایرانیان هنرمند بوده که نمونه های آن در موزه های مطرح و بزرگ جهان قرار دارد.

نگاهی به تاریخچه صنایع دستی را می توان از بین متون تاریخ کهن ایران بدست آورد. سیر تحول صنایع دستی قطعا بر موارد مختلفی بستگی دارد. طبیعی است که شرایط اقتصادی و سیاسی بر روند رشد یا رکورد صنایع دستی بی تاثیر نبوده است. به طور مثال با بررسی های انجام شده از کتاب های مسعودی و بیهقی دریافت کردیم که جواهر و مرصع در دوره های باستانی تا پایان دوره غزنوی از اهمیت بالایی برخوردار بوده است. این پیشرفت به دلیل اهمیت دادن پادشاهان آن عصر به جواهرات بوده است.

طبق کتاب های موجود در این حوزه می توان گفت دوره قاجار دوره اوج صنایع دستی ایران بوده است. هم چنین در سفرنامه سانسون اهمیت مهرساز و جایگاه آن حاکمیت صفوی به وضوح آشکار می باشد.

بنابراین اهمیت و ارزش صنایع دستی ایران در هر عصری قابل مشاهده می باشد. شاید این میزان کمی متغیر بوده است. اما به هیچ عنوان ارزش و گران بها بودن خود را از دست نداده.

معرفی انواع صنایع دستی ایران و مصداق‌های آن

برای طبقه بندی انواع صنایع دستی در ایران می‌توانیم از انواع دسته‌ بندی‌ها استفاده کنیم و صنایع دستی و محصولات تولیدات هنری را بر اساس جغرافیا، کاربرد، تکنیک ساخت و دیگر پارامتر‌ها دسته بندی کنیم. در این مطلب ما به سراغ دسته بندی انواع این صنایع بر اساس تکنیک ساخت می‌رویم و می‌کوشیم به نحوی مهم‌ترین صنایع دستی ایرانی و معرفی آنها را پوشش دهیم.

قتدان فیروزه کوبی صنایع دستی

1. هنر صنایع دستی روی فلز ( فلزکاری)

در این دسته از هنرها ماده‌ی اولیه انواع فلز‌ها هستند که چندی پیش از دل زمین استخراج و تخلیص شده‌اند و اکنون به دست هنرمند چیره دست سپرده می‌شوند تا بسته به نیاز و مهارت خود از آنان استفاده کند. در این هنرها گاه تولید کننده ابتدا به فلز شرایطی را تحمیل می‌کند ( آن را ذوب خم می‌کند) و گاه از ورقه‌های فلزی بهره خواهد برد. در هر صورت کار با فلز به علت قیمت بالای آن و سختی متریال کمی زمان بر و حساس است و ممکن است قیمتی کمی بالاتر داشته باشد. در ادامه به معرفی اجمالی تعدادی از این هنر‌ها می‌پردازیم:

  • هنر ملیله‌ سازی: هنر استفاده از مفتول‌های ظریف نقره و ساخت مهره‌های ظریف ملیله برای دوخت بر لباس و پارچه‌ها
  • هنر مسگری: استفاده از فلز زیبای مس در ساخت ظروف و سپس پرداخت آنها با کمک حکاکی یا فیروزه
  • هنر قلم زنی: هنر کندن نقوش مختلف بر فلزاتی هم‌چون طلا و نقره و مس
  • دیگر هنر‌ها: ورشو سازی، ضریح سازی، ساخت زیور آلات و…

2. هنر صنایع دستی روی شیشه (شیشه گری)

شیشه روح معماری و طراحی سنتی است. متریالی که به خوبی می‌تواند با عبور دادن نور از خود گرما، زیبایی و گاهاً رنگ را به محیط ما بیافزاید. در صنایع دستی ایرانی همواره به هنرها و تکنیک‌های پرداخت روی شیشه توجه روز افزونی شده است و از این رو ما شاهد صنایع دستی زیر هستیم که به خوبی با شیشه مرتبط اند:

  • هنر بلور سازی: استفاده از شیشه‌های فشرده برای ساخت انواع ظروف ظریف و خوش‌ ساخت
  • هنر ویترای: ساخت و استفاده از شیشه‌های رنگین در ابعاد متنوع برای زیبا سازی درب و پنجره‌ها و محیط

3. هنر صنایع دستی روی چوب

چوب نیز همواره یکی از پرکاربرد‌ترین متریال‌ها برای انسان‌ها بوده است، چه برای درست کردن آتش و چه برای ساخت خانه و سرپناه اجداد اولیه‌ی ما امکان استفاده از چوب را در بخش‌های مختلف زندگی کشف کرده‌اند. به همین خاطر هم اکنون و در کشوری مثل ایران که انواع چوب‌ با کیفیت بالا را تولید می‌کند، هنرهای چوب‌کاری به شدت محبوب هستند. برخی از مهم‌ترین این هنر‌ها عبارت‌اند از:

  • هنر خاتم ‌کاری: استفاده از قطعه‌های ظریف و کوچک چو برای پوشاندن سطح انواع اشیاء ( به بیان دیگر موزایک کردن با چوب)
  • هنر منبت کاری: ایجاد انواع نقش برجسته بر سطح لوازم دکوری با استفاده از حجم دادن به چوب
  • دیگر هنرها: سوخت نگاری، معرق کاری، نجاری و …

 

4. هنر صنایع دستی مرتبط با کاغذ

شاید برای شما نیز جالب باشد که بدانید از زمانی که بر اثر تبادلات تجاری- فرهنگی، کاغذ به ایران وارد شد و کتابت شیوه‌ی جدی‌تری به خود گرفت، هنرمندان ایرانی همواره کوشیده‌اند تا کاغذها که صفحات کتاب‌هایشان را تشکیل می‌داد به بهترین وجه بیارایند تا حظ بصری را نیز برای بیننده مهیا کند. در ادامه تعدادی از این هنرهای با ذوق ایرانی را به شما معرفی خواهیم کرد:

  • هنر تذهیب: استفاده از فلز‌های بسیار زیبا برای ارزش فزودن به صفحات کاغذ را تذهیب می‌نامند.
  • هنر کاغذ سازی: جالب است بدانید ایران در زمان عباسی یکی از برترین تولید‌ کنندگان و سازندگان کاغذ جهان بوده است.
  • هنر خوش‌نویسی: نوشتن محتوای کتب با خطی زیبا بر صفحات را خوش‌نویسی می‌گویند.
  • هنر صحافی: هنر دسته بندی و مرتب کردن انواع کاغذ در قالب یک کتاب مدون
  • هنر نگارگری: هنر افزودن و زینت دادن صفحات با استفاده از نقاشی‌های زیبا و اصیل

5.هنرهای مرتبط با پارچه و الیاف

خوب است بدانید این دسته از هنرهای صنایع دستی تقریباً بزرگترین دسته‌ی هنرهای صنعتی ایران را تشکیل می‌دهند و به تنهایی دارای تنوعی فوق العاده زیاد هستند. برای مثال می‌توانیم به انواع قالی بافی، بافته‌های دار آویز ( مثل گبه، زیلو، گلیم) و انواع حصیر و جاجیم اشاره کنیم. شما می‌توانید تمامی توضیحات محصولات این دسته را به راحتی در این پست از وبلاگ ما بخوانید: انواع بافت صنایع دستی ایران

معرفی برخی از شاخص‌ترین انواع صنایع دستی ایران

کمی پیش‌تر راجع به دسته بندی‌های کلی صنایع دستی در ایران سخن گفتیم. در ادامه نیز برخی از مهم‌ترین و پرکابردترین انواع صنایع دستی ایران را با توضیحی کمی مفصل‌تر خدمت شما مغرفی خواهیم کرد:

بافته‌های داری؛ زیباترین و ارزشمندترین هنر در زیر پای ایرانیان

این گروه شامل فرش دستباف، گلیم، زیلو و گبه است. فرش ایرانی یکی از مهم‌ترین انواع صنایع دستی ایران و نماد ملی به شمار می‌آید. فرش‌های بافته شده توسط هنرمندان ایرانی محبوبیت زیادی در سراسر جهان دارند و بسیار گران هستند، چون در بافت فرش ایرانی از پشم و ابریشم مرغوب استفاده می‌شود. نقش‌های به کار رفته در این فرش‌ها برگرفته از فرهنگ و سبک زندگی بافندگان آن است، در نتیجه می‌توان گفت هر فرش ایرانی تکه‌ای از فرهنگ و طبیعت ایران است. انواع فرش دستباف ایرانی عبارتند از قالی تمام ابریشم، گل ابریشم، قالی کف ابریشم و سوف. امروزه، تبریز، کاشان و اصفهان مراکز معروف فرش ایرانی هستند.

خاتم‌کاری؛ ظرافت طرح و نقش

 

خاتم کاری یگی از هنرهای دستی مشهور ایران در بین گردشگران خارجی می باشد. این صنایع دستی سابقه کهنی دارد که برای ساخت و تهیه آن باید از ابزارهای مختلف استفاده کرد. خاتم کاری از جمله کارهایی است که هر کس قادربه انجام آن نیست. بلکه تجربه و استعداد لازمه انجام خاتم کاری می باشد.

طراحی و نگاره هایی که به صورت مثلث های کوچک بر روی اشیای مختلف به کاربرده می شود خاتم کاری نام دارد. درتهیه صنایع دستی خاتم کاری از ابزارهایی مانند عاج، قطعات چوب، طلا و نقره استفاده می شود. خاتم کاری جز صنایع دستی می باشد که از ظرافت بسیاری برخوردار می باشد. به همین دلیل افرادی که هنرهای دستی ظریف را دوست دارند از خاتم کاری استقبال زیادی می کنند.هر چقدر مثلث‌ها کوچک‌تر و ظریف‌تر باشند، مرغوبیت خاتم بیشتر است.

کارگاه خاتم کاری

خاتم‌ها بر اساس شکل،‌ ابعاد، طرح و رنگ روی سطح چسبانده می‌شوند و بعد روغن‌کاری خواهند شد تا جلا پیدا کنند. خاتم‌کاری به حوصله و دقت زیادی نیاز دارد و بهای که برای خرید آن نیز پرداخت کنید قابل توجه، ولی ارزشمند است.

مینیاتور؛ ادغام نقاشی با عرفان

مینیاتور نوعی نقاشی است که تاریخچه آن به کاتبان قرون وسطی برمی‌گردد. مینیاتور که به معنی طبیعیت کوچک است از کلمه فرانسوی مینی موم ناتورال گرفته شده است. این سبک نقاشی جزئیات بسیار زیادی دارد. هنر مینیاتور علاوه بر ایران در ژاپن و چین نیز رواج دارد. این هنر در دوره عباسیان به اوج خود رسید، ولی متاسفانه تمامی آثار ایجاد شده در این دوره توسط مغول‌ها از بین رفت. موضوع نقاشی‌های مینیاتور معمولا شکار و شکارچی، پرندگان گوناگون، فرشتگان، اژدها و سیمرغ است. این هنر گاهی برای تزئین حاشیه شعر و کتاب‌های خطی نیز به کار می‌رود.

 

قلم زنی؛ اصیل‌ترین هنر کنده‌کاری ایرانی روی ظروف

قلم زنی قدمت بسیار طولانی دارد و در گروه فلزکاری و هنرهای صناعی قرار می‌گیرد. قلم زنی شامل ایجاد نقش‌های برجسته یا الگوهای خاص روی اشیای مختلف از جنس مس،‌ طلا، نقره و برنج با استفاده از قلم و چکش است.

 

این هنر ارزشمند سبک‌های مختلفی از جمله برجسته‌کاری، نیمه برجسته‌کاری، ریزه قلم زنی، حکاکی و مشبک‌کاری دارد. در حال حاضر،‌ اصفهان بزرگ‌ترین مرکز قلم زنی در ایران است،‌ ولی این هنر در تهران، طبس و کرمانشاه نیز تا حدودی رونق دارد.

معرق کاری؛ ترکیبی هنرمندانه از دل تاریخ ترکان ایران

معرق یکی از معروف‌ترین انواع صنایع دستی ایران است که در دوره سلجوقیان به اوج خود رسید. واژه معرق به معنای تکه تکه یا رگه رگه است. معرق کاری شامل قرار دادن قطعات مختلف در کنار یکدیگر برای ایجاد یک اثر هنری است و هر قطعه به کار رفته در معرق رنگ متفاوتی دارد. چوب ماده اصلی معرق کاری است، ولی مواد دیگری مثل سنگ نیز برای ایجاد این اثر هنری به کار می‌روند. معرق کاری در اشیای مختلف مثل تابلو، ساعت یا جعبه‌های تزئینی کاربرد دارد و جلوه خاصی به آنها می‌بخشد.

حصیربافی؛ هنر دست اقوام مختلف و برگرفته از طبیعت

حصیربافی که به آن بافت بوریا نیز گفته می‌شود، یکی از قدیمی‌ترین انواع صنایع دستی ایران است. ماده اولیه بافت حصیر به با توجه به محیط جغرافیایی متنوع است. ولی بیشتر از برگ درخت خرما، ساقه گندم و نی در این کار استفاده می‌شود. حصیر برای مصارف مختلف از جمله ساخت کیف، زیرانداز، در و پرده به کار می‌رود. اگر به شمال ایران سفر کرده باشید، حتما با انواع وسایل حصیری در بازارها برخورد کرده‌اید. این هنر بعد از گیلان و مازندران در سیستان و بلوچستان، خوزستان، هرمزگان و کرمان نیز رونق دارد.

 

رودوزی؛ نمادی از اصالت و هنر

این گروه شامل سوزن‌دوزی، نوار دوزی، ملیله دوزی،‌ قلاب دوزی، منجوق دوزی،‌ سکه دوزی و تکه دوزی است. سوزن‌دوزی یکی از هنرهای قدیمی و فاخر بلوچستان است و به نوعی هویت فرهنگی این قوم محسوب می‌شود. ماده اولیه سوزن‌دوزی کاموای ابریشمی یا نخی، پارچه، سوزن و آینه است. در حال حاضر، پولک نیز و نوارهای حلقه‌ای نیز در بعضی از مناطق به کار می‌روند.

آبگینه؛ ظرافت شاعرانه ظروف شیشه‌ای

آبگینه از ریشه‌دارترین انواع صنایع دستی ایران است و به آراستن شیشه‌های به کار رفته در اشیا مختلف یا به طور کلی کار روی شیشه گفته می‌شود. شاخه‌های مختلف این هنر شامل شیشه‌گری به روش فوت یا قالبی، تزئین شیشه، مات‌کاری و تلفیق کردن شیشه با فلز است.

 

آبگینه‌کار با استفاده از خرده شیشه و تکه‌های شکسته شیشه یک اثر هنری خلق می‌کند. این هنر در تهران، قمصر و اصفهان رونق زیادی دارد.

فرش های دستباف در صنایع دستی ایران

فرش های دستباف و گلیم از دوره های باستان تا به امروز نماد ایرانی و ایرانیان بوده است. به صورتی که در خیلی از موزه های مختلف دنیا هم از این صنایه دستی ایرانی استفاده کرده اند. این آثارهنری با اختلاف جز معروف ترین آثار به صورت بین المللی در بین مردم شناخته شده است.

فرش های دستباف ایرانی با طرح های منحصر در جذب مخاطب نیروی متفاوتی داشته است. هم چنین در کنار داشتن زیبا ترین نقش ها از بهترین کیفیت هم دارا بوده اند. قالیچه، گبه، زیلو و گلیم از معروف ترین آنها بوده است. این هنر همچنان جز محبوب ترین ها می باشد و همواره رو به رشد می باشد.

طرح های استفاده شده در فرش های دستباف اغلب نشان دهنده طبیعت بوده است. زیرا ایرانیان همیشه دوستدار طبیعت بوده اند. به همین دلیل از نقوش سنتی و عناصر موجود در طبیعت برای طرح فرش های خود بهره می بردند. شهرهایی مانند اصفهان، کاشان، کرمان، یزد،قشقایی و بختیاری در حوزه فرش فعالیت بیشتری دارند و هم چنین برجسته تر می باشند. این شهرها دارای سبک های خاص هستند و از طرفی کیفیت بالایی دارند.

ظروف مسی در صنایع دستی ایران

ظروف مسی و شیشه ای از جمله کالاهایی هستند که سهم زیادی در صنایه دستی را به خود اختصاص داده اند. ظروف مسی در واقع تولید شده با روش های قلم زنی می باشند. این کالا بیشتر مورد توجه کشورهای عربی قرار می گیرد. به همین خاطر توریست های عربی که به ایران سفر می کنند اغلب از این آثار هنری استقبال زیادی داشته اند.

با توجه به ویژگی های ظروف مسی مانند میکروب زدایی در غذا، قدرت تحمل حرارت بالا، داشتن ظاهر زیبا به سرعت باعث گسترش این صنایع دستی شده است. این مورد یکی از دلایل محبوبیت ظروف مسی گشته است که سهم به سزایی در صنعت دارد.

 

سرامیک و سفال در صنایع دستی ایران

سرامیک و سفال از جمله ساخته های دستی می باشد که نمایانگر زیبایی خاصی می باشد. طرح  و نقوش مختلفی از ظروف سرامیکی و سفالی وجود دارد که پیشینه ای کهن در ایران دارند. نقش این کالا در ابزار دکوری و کاربردی باعث افزایش محبوبیت شده است.

علم سفال و سفالگری با استفاده از ظروف گلی به وجود آمده است. قطعا هر ایرانی با ظروف سفالی آشنایی دارد. بلکه در خانه ها و بازارهای مختلف سنتی وجود دارد. برخی به عنوان ابزارهای کاربردی از آن استفاده می کنند. برخی دیگر به عنوان کالایی زینتی در ویترین خود به نمایش گذاشته اند.

این علم قدمتی 10 هزارساله دارد که قدیمی ترین کارگاه سفالگری در شوش قرار دارد. از طرفی ایران پایگاه سفال در سراسر جهان شناخته شده است. به همین دلیل دارای شهرت جهانی می باشد و استقبال گردشگران از آن زیاد شده است.

صنایع دستی سفالی

میناکاری در صنایع دستی ایران

این هنر ایرانی تقریبا ۵۰۰۰ هزار قدمت دارد و یکی از اصیل‌ترین انواع صنایع دستی ایران به شمار می‌رود. میناکاری شامل ایجاد نقش‌های زیبا با استفاده از رنگ‌های جذاب روی انواع فلز است. در گذشته، طلا بیشتر از سایر فلزات برای تولید این اثر هنری به کار می‌رفت،‌ ولی در حال حاضر مس بیشترین کاربرد را در میناکاری دارد. میناکاری به سه دسته نقاشی، خانه‌بندی و حفره‌ای تقسیم می‌شود و الگوهای هندسی پیچیده‌ای در آن به کار می‌رود. هنرمند میناکار باید در نقاشی طرح‌های اسلامی و ایرانی، الگوهای هندسی،‌ طرح حیوانات و گیاهان و بسیاری از نقوش دیگر مهارت داشته باشد. ظروف میناکاری شده معمولا گران هستند و طرفداران زیادی در میان گردشگران خارجی دارند.

مینا کاری یکی دیگر از صنایع مشهور ایران به حساب می آید که قدمتی پنج هزار ساله دارد. جالب است بدانید اولین بار این هنر توسط هنرمندان همدانی ابداع شد. در اوایل از میناکاری بر روی جواهرات و زیورآلات استفاده می شد. با گذشت زمان از این هنر استفاده های مختف شد. هم چنین در ابتدا تنها از رنگ های طبیعی و معدنی استفاده می شد اما به مرور زمان به خاطر پایداری و ماندگاری بیشتر از موادهای شیمایی هم استفاده کردند.

در حال حاضر زیباترین ظروف میناکاری ساخته دست هنرمندان اصفهانی می باشد. بسیاری از افراد از این هنردستی نفیس برای هدایا استفاده می کنند.

 

منبت کاری در صنایع دستی ایران

به احتمال زیاد در تابلوهای هنری با نقوش مختلف منبت کاری را مشاهده کرده اید. این هنر جذاب بر روی چوب اجرا می شود. که بیشتر اوقات با طرح دلخواه مخاطب انجام می شود. در منبت کاری طرح مورد نظر کنده کاری می شود. قدمت منبت کاری مربوط به سال ها پیش است که جز هنرهای ظریف می باشد. همان طور که می دانید چوب یکی دیگر از وسایل و ابزارهای حیاتی انسان بوده است.

در صنایع منبت کاری از ابزارهایی از چوب های شمشاد، آبنوس، بقم، فوفل، گردو، عناب و … استفاده می شود. این هنر زیبا امروزه بیشتر در اصفهان و گلپایگان می باشد.

 

معرق کاری در صنایع دستی ایران

معرق کاری یکی دیگر از هنرهای دستی زیبا و باظرافت است. در کنار چوب های مختلف که رنگ های طبیعی زیبایی دارند در کنار موارد مختلف دیگر مانند خاتم، صدف، فلز و فیبر ساخته می شود. پیشینه تاریخی این هنر زیبا مرتبط با دوره سلجوقی می باشد. در آن دوره به علت ارزش و اهمیت این هنر زیبا درها، بوفه ها و سایر اجزا و وسایل چوبی معرق کاری بوده است.

در واقع ایران از هنرهای مختلف بهره مند می باشد که هر کدام  نشات گرفته از سالیان گذشته می باشد. هم چنان تهیه این آثار هنری در میان مردم وجود دارد و وجود خواهد داشت. صنایع دستی گفته شده تنها بخشی از آثارهنری معروف در ایران می باشند. همان طور که م یدانید صنایع دستی مختلف و زیادی وجود دارد که روزانه در حال تولید وتوسعه می باشد. اما در اینجا تنها به بخشی از آنها پرداختیم تا مروری بر برترین های آنها باشد.

کاشی‌کاری؛ قطعات کوچک پازل معماری باشکوه ایران

 

کاشی یکی از عناصر مهم تزئینی در تاریخچه معماری ایران است و از جنبه‌های برجسته بناهای تاریخی محسوب می‌شود.

کاشی‌کاری مثل انواع صنایع دستی ایران قدمت طولانی دارد و انواع مختلف آن عبارتند از مقرنس، هفت رنگ، مشبک، معقلی و معرق.

چرم‌دوزی؛ پوشینه‌هایی از جنس اصالت

چرم‌دوزی یا سراجی از مدت‌ها قبل در ایران رواج داشته است و هنر اصیل استان کرمانشاه به شمار می‌رود. در این هنر پرطرفدار از چرم طبیعی برای تولید انواع کیف، کفش و کمربند استفاده می‌شود. محصولات چرم‌دوزی از گران‌ترین انواع صنایع دستی ایران هستند.

راهنمای خرید صنایع دستی

اکنون که با انواع و اقسام صنایع دستی ایران آشنا شده‌اید شاید تمایل داشته باشید آنها را از نزدیک ببینید و در دیزاین خانه‌ یا شرکت خود آنها را به کار ببرید. شاید هم بخواهید از آنها به عنوان یک هدیه یا وسیله‌ی کاربردی استفاده کنید. در هر صورت تفاوتی ندارد. شما می‌توانید با ورود به فروشگاه صنایع دستی ما یعنی سلام شاپ انواع صنایع دستی خوش ساخت و ایرانی اصیل را با قیمت مناسب ببینید و از میان‌ آنها انتخاب و خرید کنید. محصولات موجود در سلام شاپ:

  • همگی تولید دست هنرمندان ایرانی هستند.
  • قیمت خوبی را به شما عرضه می‌کنند.
  • کیفیت بالایی دارند.

صنایع دستی فلزی

قیمت صنایع دستی ایرانی

می‌دانیم که قیمت صنایع دستی در ایران و به طور کلی جهان می‌تواند به پارامتر‌های مختلفی از جمله جنس و زمان کار بر روی اثر و ابعاد آن بستگی داشته باشد. مهم این است شما به عنوان یک هنر دوست و خریدار آثار هنری، پیش از خرید به خوبی تحقیق کرده بهترین نمونه را برای خود تهیه کنید. هم چنین در نظر داشته باشید متاسفانه سود جویان بسیاری در بازار هستند که ممکن است کالاهایی تقلبی را به جای صنایع فاخر دستی به شما برسانند. برای جلو‌گیری از این مساله باید از ایمن بودن فروشگاه‌های صنایع دستی ایرانی مطمئن شوید.

در وبلاگ ما هم‌چنین می‌توانید راهنمای انتخاب بهترین صنایع دستی برای استفاده در دیزاین خانه و برای هدیه دادن را بخوانید.

سخن پایانی

در این نوشتار از مجموعه بلاگ سلام کوشیدیم شما را با یکی از انواع دسته بندی صنایع دستی ایرانی آشنا کنیم. پس از مرور کلی بر معنا و مفهوم « صنعت دستی» مهم‌ترین نمونه‌های آن را در ایران به شما معرفی کردیم. اکنون بسیار خوشحال می‌شویم اگر هنوز سوال یا ابهامی برای شما باقی مانده‌ است آن را پاسخ دهیم. به علاوه با دیدن محصولات متنوع صنایع دستی و تولیدات هنری ما در فروشگاه سلام می‌توانید به راحتی از میان‌ آن‌ها بهترین نمونه را انتخاب و خریداری کنید.

هم‌چنین دریافت نظرات شما نیز نوید بخش ما خواهد بود. به نظر شما پرکاربرد‌ترین و به صرفه‌ترین هنر دستی ایران کدام است و آیا می‌شود از این صنایع دستی آن هم در دنیای مدرن به خوبی در آمد زایی کنیم؟ چه گونه و شما کدام دسته از هنرها را پیشنهاد می‌کنید؟

 

فاطمه محمدی
ارسال دیدگاه